Meta cezası: New Mexico’daki davada 25 milyar dolar hükmü
Meta cezası neden 25 milyar dolar olarak belirlendi?
New Mexico eyaletinin Facebook ve Meta’ya karşı açtığı tüketiciyi koruma davasında, Santa Fe’deki yargıç Francis J. Mathew 21 Ekim 2026’da şirkete 25 milyar dolar medeni para cezası ödeme emri verdi. Karar, davada jüri tarafından belirlenen ihlal sayısının ardından geldi.
Jüri 25 Eylül’de Meta’nın New Mexico tüketiciyi koruma yasasını 43 milyon 899 bin 725 kez ihlal ettiğine hükmetti. Eyalet yasası, kasıtlı her ihlal için 5 bin dolara kadar ceza öngörüyor. Ancak bu üst sınırın her ihlale uygulanması halinde ortaya çıkabilecek teorik tutar, mahkemenin belirlediği 25 milyar dolardan farklı.
Jüri ile yargıcın kararları arasındaki fark ne?
Jüri, ihlallerin sayısı ve şirketin sorumluluğu konusunda karar verdi; 25 milyar dolarlık ceza miktarını ise yargıç belirledi. Bu nedenle “jüri Meta’ya 25 milyar dolar ceza verdi” demek karar sürecini doğru yansıtmıyor. Doğru ifade, jürinin ihlal tespiti yaptığı ve yargıcın ceza tutarına hükmettiği yönünde.
| Karar aşaması | Tarih ve tutar |
|---|---|
| Jürinin ihlal kararı | 25 Eylül 2026; 43.899.725 ihlal |
| Yargıcın hükmü | 21 Ekim 2026; 25 milyar dolar |
| Yasanın ihlal başına öngördüğü üst sınır | 5 bin dolar |
| Eyaletin duruşmada talep ettiği tutar | 35-40 milyar dolar |
| İhlal başına üst sınırla hesaplanan teorik toplam | Yaklaşık 219,5 milyar dolar |
Tablodaki tutarlar aynı şeyi ifade etmiyor: 219,5 milyar dolar, ihlal başına azami ceza üzerinden yapılan teorik hesap; 35-40 milyar dolar, eyaletin duruşmada istediği miktar; 25 milyar dolar ise yargıcın hükmettiği ceza. Bu ayrım, kararın kapsamını değerlendirirken önem taşıyor.
Dava Cambridge Analytica skandalıyla mı sınırlıydı?
Cambridge Analytica skandalı davanın çıkış noktalarından biriydi; ancak yargılama yalnızca bu veri olayıyla sınırlı değildi. New Mexico eyaleti, Meta’nın kişisel verilerin toplanması, korunması ve paylaşılmasıyla ilgili açıklamalarının yanı sıra dezenformasyon, nefret söylemi ve platform politikalarına ilişkin bazı açıklamalarını da dava konusu yaptı.
Skandal kapsamında, üçüncü taraf bir kişilik testi uygulaması üzerinden yaklaşık 87 milyon Facebook profiline ait verilerin toplandığı ve bu verilerin siyasi hedefleme amacıyla kullanıldığı bildiriliyor. Bu bilgi, bu davada Meta’nın 87 milyon kişinin verisini bizzat sattığı yönünde verilmiş bir hüküm olarak yorumlanmamalı.
Meta cezayı ödedi mi, karara itiraz edecek mi?
Meta karara itiraz edeceğini açıkladı. Bu nedenle 25 milyar doların ödendiğini söylemek doğru değil: mevcut karar, şirkete ödeme emri verilmesi. İtiraz sürecinin sonucu ve olası tahsilat, verilen hükümden ayrı aşamalar.
New Mexico Adalet Bakanlığının davacı olduğu süreçte, jürinin ihlal kararı ile yargıcın ceza hükmü ayrı tarihlerde verildi. Meta cezası hakkındaki haberlerde bu iki aşamanın yanı sıra eyaletin talep ettiği miktarla mahkemenin hükmettiği tutarı da birbirinden ayırmak gerekiyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Meta’ya 25 milyar dolar cezayı kim verdi?
Ceza tutarını Santa Fe’deki yargıç Francis J. Mathew belirledi. Jüri ise 25 Eylül 2026’da 43 milyon 899 bin 725 ihlal tespit etti.
Meta 25 milyar doları ödedi mi?
Şirketin cezayı ödediğine ilişkin bilgi yok. Meta karara itiraz edeceğini açıkladı; mevcut karar ödeme emri verilmesi anlamına geliyor.
New Mexico davası yalnızca Cambridge Analytica skandalıyla mı ilgiliydi?
Hayır. Davada kişisel verilerin toplanması, korunması ve paylaşılmasına ilişkin açıklamaların yanı sıra dezenformasyon, nefret söylemi ve platform politikalarıyla ilgili bazı açıklamalar da ele alındı.
Jüri neden 25 milyar dolarlık cezayı belirlemedi?
Jüri ihlal sayısı ve sorumluluk konusunda karar verdi. Ceza miktarına ise yargıç hükmetti.
Kaynaklar: nmdoj.gov , investing.com , apnews.com , nmdoj.gov , trthaber.com
